Wie zoekt op teakolie, komt al snel in verwarring terecht. Voor buiten, voor binnen, voor beide? De praktijk is helder: teak buiten vraagt om een andere olie en een andere aanpak dan teak binnen. In dit artikel lees je welke olie je wanneer kiest, hoe vaak je behandelt en hoe je de bekendste valkuil voorkomt: olie die plakkerig blijft.
Waarom teak überhaupt behandelen?
Teak is een oliehoudende hardhoutsoort met een dichte structuur. Daardoor is het van nature sterk bestand tegen vocht en insecten. Onbehandeld teak vergrijst wel: onder invloed van uv-licht en regen verdwijnt de warme goudbruine kleur en ontstaat een zilvergrijs oppervlak. Voor wie die look waardeert is dat prima, vergrijzing tast de constructie nauwelijks aan. Wil je de warme kleur behouden en het hout gevoed houden, dan behandel je met olie. Olie trekt in het hout, voorkomt uitdrogen en houdt vocht en vuil buiten.
Teakolie buiten: tuinmeubels, teakdekken en buitentafels
Teakolie is ontwikkeld voor teak en andere dichte, oliehoudende houtsoorten buiten. De olie bevat naast natuurlijke oliën ook een aandeel hars, waardoor de afwerking beter bestand is tegen zon, regen en temperatuurwisselingen dan een pure olie. Denk aan tuinmeubels, buitentafels, vlonders en teakdekken van boten.
Zo pak je teak buiten aan:
- Reinig het hout met lijnoliezeep en een zachte borstel. Lijnoliezeep reinigt en voedt tegelijk, en laat, anders dan groene zeep, geen uitdrogende resten achter. Laat het hout daarna volledig drogen. Meer weten? Lees lijnoliezeep: natuurlijk schoonmaken.
- Ontgrijs verweerd teak met oxaalzuur. Dat haalt de grijze, verweerde toplaag weg en brengt de originele houtkleur terug. In het artikel oxaalzuur voor hout: zo zet je het in lees je precies hoe dat werkt.
- Schuur licht op tot minimaal korrel 180 en verwijder al het schuurstof.
- Breng de teakolie dun aan met een kwast of doek, in de richting van de houtnerf.
- Neem overtollige olie na 15 tot 30 minuten volledig af met een pluisvrije doek. Dit is de belangrijkste stap van allemaal, daarover hieronder meer.
Herhaal de behandeling zodra het hout dof of droog aanvoelt, bij intensief buitengebruik meestal twee keer per jaar: aan het begin en aan het einde van het buitenseizoen.
Teak binnen: tafels, kasten en meubels
Voor teak dat binnen staat is de weersbestendige harscomponent van teakolie overbodig. Binnen draait het om voeding en kleurbehoud: centrale verwarming droogt het hout uit, waardoor het dof wordt en kan scheuren. Hier past een verbeterde houtolie beter. Die trekt diep in het hout, voedt het en droogt tot een mat-zijdeachtige, vuilafstotende afwerking die prettig aanvoelt op tafels en werkbladen.
De aanpak binnen is rustiger: reinigen met een licht vochtige doek en wat lijnoliezeep, laten drogen, waar nodig licht opschuren, ontvetten en de olie dun aanbrengen. Bij een eerste behandeling van kaal teak verdun je de eerste laag met circa 30% terpentijnolie, zodat de olie diep intrekt. Voor onderhoud volstaat één onverdunde, dunne laag per één tot twee jaar.
In één oogopslag: welke olie voor welk teak?
| Situatie | Geschikte olie | Onderhoudsfrequentie |
|---|---|---|
| Tuinmeubels en buitentafels | Teakolie | 1 à 2 keer per jaar |
| Teakdek van een boot | Teakolie | 2 keer per jaar of vaker |
| Vlonders en terrassen van teak | Teakolie, eventueel met impregneerolie als grondlaag | Jaarlijks |
| Eettafel of salontafel binnen | Verbeterde houtolie | Elke 1 à 2 jaar |
| Kasten en meubels binnen | Verbeterde houtolie | Elke 2 jaar |
Sterk verweerd of onbehandeld teak buiten geef je eerst een grondlaag met impregneerolie. Die dringt diep in het hout en legt de basis, waarna teakolie de afwerklaag vormt. Werk je met ander hardhout, zoals bankirai? Kijk dan bij hardhoutolie.
De grootste valkuil: plakkerige teakolie
Verreweg de meeste vragen die wij over teakolie krijgen gaan over olie die dagen later nog plakt. De oorzaak is vrijwel altijd dezelfde: te dik aangebracht of overtollige olie te laat afgenomen. Teak is zo dicht van structuur dat het maar een beperkte hoeveelheid olie opneemt. Alles wat op het oppervlak achterblijft, droogt traag, trekt vuil aan en kan gaan rimpelen.
De oplossing zit in de werkwijze: breng olie altijd dun aan, gun het hout 15 tot 30 minuten om op te nemen en wrijf daarna álle overtollige olie weg met een droge doek. Het hout hoort na afloop verzadigd aan te voelen, zonder natte glans. Liever twee dunne lagen met droogtijd ertussen dan één royale laag. Blijft een eerder behandeld oppervlak plakken? Verwijder de plakkende laag dan met terpentijnolie en een doek, laat drogen en begin opnieuw met een dunne laag.
Let op met oliedoeken: doeken met drogende olie kunnen door broei spontaan ontbranden. Laat gebruikte doeken uitgespreid drogen of bewaar ze in een afgevulde pot water voordat je ze weggooit.
Veelgestelde vragen over teakolie
Kan ik teakolie ook binnen gebruiken?
Het kan, al is het zelden de beste keuze. De harscomponent die buiten bescherming biedt, voegt binnen weinig toe. Een verbeterde houtolie voedt binnenmeubels dieper en geeft een mooiere, mattere afwerking.
Is lijnolie een alternatief voor teakolie?
Pure lijnolie droogt traag op dicht, oliehoudend hout als teak en kan plakkerig aanvoelen. Voor teak buiten kies je teakolie, voor binnen verbeterde houtolie. Benieuwd waar lijnolie wél uitblinkt? Lees ons artikel over lijnzaadolie voor houtbewerking.
Hoe krijg ik vergrijsd teak weer op kleur?
Reinig het hout, behandel het met oxaalzuur om de grijze toplaag en verkleuringen weg te halen, spoel na, laat drogen en schuur licht op. Daarna breng je de olie aan. Ook zwarte verkleuringen in hout pak je zo aan.
Hoeveel teakolie heb ik nodig?
Reken op circa 1 liter per 10 tot 15 vierkante meter per laag, afhankelijk van hoe droog en zuigend het hout is. Verweerd teak neemt bij de eerste behandeling meer op.
Wordt teak donkerder van teakolie?
Ja, iets. Geolied teak krijgt de diepe, warme tint van nat hout. Elke extra laag verdiept de kleur licht. Wil je de kleur sturen, kies dan een gepigmenteerde teakolie.