Lijnolie wordt al eeuwen gebruikt als natuurlijke olie voor hout, steen en verf. Er bestaan meerdere varianten, waaronder rauwe en gekookte lijnolie. Toch zorgen juist deze twee soorten vaak voor verwarring. Ze lijken op elkaar, maar verschillen sterk in eigenschappen en toepassingen. In dit artikel lees je waar dat verschil in zit, hoe je beide soorten gebruikt en welke keuze in jouw situatie het beste past.
Wat is rauwe lijnolie?
Rauwe lijnolie ontstaat door lijnzaad koud te persen en te filteren. Het resultaat is een olie die puur natuur is, zonder toevoegingen of bewerkingen. Deze olie trekt diep in de poriën van hout en beschermt het materiaal langdurig van binnenuit. De rauwe lijnolie van Allbäck is bovendien gezuiverd van proteïnen, waardoor deze beter droogt dan veel andere rauwe lijnolie en dieper in het hout dringt.
Kenmerken van rauwe lijnolie:
- Trekt langzaam in, waardoor het langer duurt voordat de olie droog is.
- Geeft een warme glans aan onbehandeld hout.
- Voedt het materiaal diep en houdt het soepel.
Je kunt rauwe lijnolie onder andere gebruiken voor het impregneren van houten kozijnen, meubels en vloeren. Voor natuursteen is rauwe lijnolie niet geschikt. Benieuwd naar de mogelijkheden? Bekijk dan onze lijnolie producten.
Wat is gekookte lijnolie?
Gekookte lijnolie wordt niet letterlijk gekookt, maar verhit en vaak behandeld met droogstoffen. Daardoor droogt de olie veel sneller. Tijdens dat proces vindt polymerisatie plaats. Daardoor dringt gekookte lijnolie minder diep in dan rauwe lijnolie. Gekookte lijnolie is daarom vooral geschikt voor het onderhouden van oppervlaktes die al met rauwe lijnolie zijn geïmpregneerd en voor het onderhouden van met lijnolieverf geschilderde ondergronden.
Kenmerken van gekookte lijnolie:
- Droogt sneller dan rauwe lijnolie.
- Vormt een beschermende film op het oppervlak.
- Wordt vaak gebruikt voor onderhoud en als basis voor verf of afwerking.
Voor verfprojecten en onderhoud van eerder behandelde oppervlakken is gekookte lijnolie vaak de meest logische keuze.
De verschillen in gebruik
Het grootste verschil tussen rauwe en gekookte lijnolie zit niet alleen in de droogtijd. Rauwe lijnolie kan meerdere dagen nodig hebben om volledig te drogen, terwijl gekookte lijnolie vaak binnen 24 uur hard wordt. Rauwe lijnolie heeft daarentegen een groter indringend vermogen. Juist dat verschil bepaalt in hoge mate waarvoor je beide soorten gebruikt.
| Eigenschap | Rauwe lijnolie | Gekookte lijnolie |
|---|---|---|
| Droogtijd | Meerdere dagen | Binnen 24 uur |
| Toepassing | Hout voeden en impregneren | Snelle afwerking, onderhoud en basis voor verf |
| Bescherming | Diepe voeding, langdurige werking | Beschermende film, meer geschikt voor onderhoud |
| Verwerking | Als je de olie verwarmt tot 60 graden, wordt deze waterdun en dringt ze dieper in. Eén keer impregneren is dan vaak voldoende. | Handiger bij projecten met tijdsdruk |
Bij meubels, deuren en kozijnen kies je vaak eerst voor rauwe lijnolie vanwege het voedende karakter. Daarna kun je het oppervlak onderhouden met gekookte lijnolie. Voor natuursteen kun je beter geen rauwe lijnolie gebruiken.
Veelgemaakte fouten
Wie met lijnolie werkt, kan tegen een aantal valkuilen aanlopen:
- Te dikke lagen aanbrengen. Dit zorgt voor plakkerige oppervlakken. Breng liever meerdere dunne lagen aan.
- Vergeten uit te wrijven. Olie moet je altijd goed inwrijven en overtollige olie moet je uitboenen.
- Geen rekening houden met het verschil in werking tussen rauwe en gekookte lijnolie.
Wil je meer leren over natuurlijke houtafwerking? Bekijk ook onze pagina over natuurverf en ontdek de verschillende olie- en verfproducten die aansluiten bij duurzaam onderhoud.
Veiligheid en onderhoud
Een belangrijk punt bij lijnolie is de verwerking van doeken en kwasten. Doeken die met lijnolie doordrenkt zijn, kunnen spontaan ontbranden als je ze niet veilig opbergt. Doe ze daarom direct in een emmer met water of bewaar ze in een afgesloten metalen blik.
Qua onderhoud geldt dat je behandelde houten oppervlakken eens in de zoveel tijd opnieuw in de gekookte lijnolie zet. Zo behoudt het hout zijn warme uitstraling en blijft het langer beschermd.
Conclusie
Rauwe lijnolie en gekookte lijnolie hebben elk hun eigen toepassing. Kies voor rauwe lijnolie als je hout diep wilt voeden en van binnenuit wilt beschermen. Je hoeft daarbij niet altijd te wachten tot alles volledig is uitgehard. Zodra de rauwe lijnolie goed is ingedrongen en je het overtollige hebt weggeboend, kun je er direct met lijnolieverf overheen. Je kunt ook direct schilderen op hout met lijnolieverf, maar een voorbehandeling met rauwe lijnolie geeft vaak meer bescherming. Gekookte lijnolie is vooral handig voor onderhoud en voor situaties waarin je sneller verder wilt werken.
Wil je direct aan de slag? Bekijk dan ons assortiment olieproducten en kies de variant die past bij jouw project.